Afet lojistiği ve ticari lojistik
İki alanın ortak işlerini ve ayrıldıkları yerleri görür, aynı kamyon için yarışan iki talep arasında öncelik belirlemeyi denersiniz.
Ders 2 / 5. Okuma süresi 8 ila 12 dakika.
Ticari lojistikte deneyimi olan biri afet lojistiğinin işlerini kolayca tanır ama ölçütleri değişir. İki alanı yan yana koymak, aynı kamyon için iki talep yarıştığında neye bakacağınızı gösterir.
Bu dersin sonunda ticari ve afet lojistiğinin ortak işlerini sayabilir, aynı kamyon ve depo kapasitesi için yarışan iki talepte öncelik belirleyip gerekçesini yazabilirsiniz.
Ortak olan işler
İki alanda da satın alma, stok tutma, depolama, taşıma ve teslimat takibi yapılır. Bir depocu, bir palet su ile bir palet makarnanın yerini aynı özenle kaydeder. Bir planlayıcı kamyonun kapasitesini ve rotasını iki yerde de hesaplar. Bu yüzden ticari lojistikte çalışan biri afet lojistiğinin işlerini tanıyacaktır.
Ayrıldıkları yerler
Birinci fark talebin belirsizliğidir. Bir mağaza zinciri geçmiş satışlardan gelecek siparişi tahmin eder. Afetten sonraki ilk saatlerde ise ne kadar insana neyin gerektiği bilinmez ve bu bilgi saat saat değişir.
İkinci fark erişimdir. Ticari bir rotada yolun açık olduğu varsayılır. Afet bölgesinde yol, köprü ve güvenlik durumu rotayı gün içinde değiştirebilir. Üçüncü fark başarı ölçütüdür. Ticari lojistikte maliyet, hız ve hizmet seviyesi öne çıkar. Afet lojistiğinde asıl soru ihtiyacın karşılanıp karşılanmadığıdır ve yardımın ihtiyaca göre ulaşıp ulaşmadığıdır.
Bu, afette maliyetin önemsiz olduğu anlamına gelmez. Kaynaklar sınırlıdır ve boşa harcanan her palet başka birinin payını azaltır. Maliyet ve hız ölçütler arasında kalır ancak tek başına karar vermez.
Öncelik belirlerken ne sorarsınız
İki talep aynı kaynağı istediğinde dört soru işe yarar. Hangi talepte gecikmenin yol açacağı zarar daha büyüktür? Hangisine güvenle ulaşılabilir? Eldeki kapasite neyi taşıyabilir? Sevkiyatın izi nasıl tutulur? Bu dört soru dördüncü derste afet tedarik zincirinde yeniden karşınıza çıkacak.
Aynı kamyon, iki talep
Bir dağıtım merkezinde bugün tek sefer yapabilecek bir kamyon var ve kamyon 6 palet taşıyor. Bir mağaza zincirinin 6 paletlik siparişi yarın sabaha kadar teslim edilmeli. Depremden etkilenen bir ilçedeki barınma alanında ise içme suyu bu gece bitecek. Alanın 6 paletlik su ve battaniye talebi de aynı kamyonu bekliyor.
Ticari mantık sözleşmeyi ve müşteri ilişkisini korumak ister. Afet mantığı ise suyun ne zaman biteceğine bakar. Bu örnekte kamyon su ve battaniye için kullanılır. Mağazaya gecikme riski bildirilir ve sabahki teslimat için başka bir araç aranır. Aracın bulunup bulunmayacağı belli değildir. Kararı yazarken gecikmenin müşteriye bedelini de açıkça not etmek gerekir.
Aklınızda kalsın
- İki alanda da satın alma, stok, depo, taşıma ve teslimat takibi yapılır.
- Farklar talebin belirsizliğinde, erişimde ve başarı ölçütündedir.
- Öncelik için gecikmenin zararına, erişime, kapasiteye ve izlenebilirliğe bakılır.
Düşünün. Bir talebi ertelemek zorunda kaldığınız bir durumu düşünün. Bedelini kime ve nasıl bildirdiniz?
İsteğe bağlı kısa test
Üç soru var. Bir seçenek işaretlediğinizde nedenini hemen okursunuz ve seçiminizi değiştirebilirsiniz. Test okumak ve sıradaki derse geçmek için gerekli değildir, yanıtlarınız saklanmaz.