Uluslararası örgütler ve koordinasyon
OCHA ve Logistics Cluster'ın ne yaptığını öğrenir, ulusal koordinasyonu, uluslararası koordinasyonu ve operasyonel desteği birbirinden ayırmayı denersiniz.
Ders 5 / 5. Okuma süresi 10 ila 12 dakika.
Büyük afetlerde ulusal makamların yanında uluslararası kuruluşlar da çalışır. Kimin koordine ettiğini, kimin hizmet verdiğini ayırt edemezseniz yardım isterken yanlış kapıyı çalarsınız.
Bu dersin sonunda ulusal koordinasyonu, uluslararası koordinasyonu ve operasyonel desteği ayırt edebilir, bir aktör listesinde her aktörü doğru yere koyabilirsiniz.
Önce ulusal makam
Bir afette müdahaleyi yönetmek, etkilenen ülkenin kendi makamlarının işidir. Türkiye'de bu yapıyı üçüncü derste TAMP üzerinden gördünüz. Logistics Operational Guide, küme yaklaşımını anlatırken uluslararası kuruluşları müdahaleyi yürüten ulusal makamlarla birlikte koordine olan aktörler olarak tanımlar.
Birleşmiş Milletler İnsani İşler Koordinasyon Ofisi (OCHA) bunu şöyle anlatır. Acil durumda, etkilenen ülkenin hükümetinin talebi üzerine müdahale çabalarını koordine eder. Bu koordinasyon, kuruluşların aynı işi tekrarlamasını önlemeye ve yardımı en acil ihtiyaçlara yöneltmeye yardımcı olur.
Küme yaklaşımı ve Logistics Cluster
Küme yaklaşımı 2005'te insani reformun bir parçası olarak başlatıldı. Amaç, yanıtta daha öngörülebilir liderlik ve iş birliğiydi. IASC (Kurumlar Arası Daimi Komite) bu sistemi kurdu ve lojistik uzmanlığı nedeniyle Dünya Gıda Programı'nı (WFP) Logistics Cluster'ın küresel lider kuruluşu olarak belirledi. Bu liderlik kümenin yönetimiyle ilgilidir. Müdahaleyi yürüten makam yine etkilenen ülkenin makamlarıdır.
Logistics Cluster'ın görevi koordinasyon, bilgi yönetimi ve ortak lojistik hizmetlere erişimi kolaylaştırmaktır. Depolama ve yük taşıma gibi hizmetler kullanıcıya ücretsiz ya da maliyetin karşılanması esasıyla ve yalnızca sınırlı bir süre için sunulabilir. Kümeye katılmak için resmî bir üyelik gerekmez, insani ilkelere uygun çalışan her kuruluş katılabilir.
Küme her afette devreye girmez. Logistics Operational Guide'a göre iki durum aranır. Yanıtta ve koordinasyonda boşluk olmalı ve mevcut ulusal kapasite ihtiyacı insani ilkelere uygun biçimde karşılayamıyor olmalıdır. Devreye alma sürecinin ilk adımı ulusal makamlarla görüşmedir. Küme son çare sağlayıcı olarak tanımlanır ancak bu, erişim, güvenlik ve finansmana bağlıdır.
Kızılay ve diğer kuruluşlar
Türk Kızılay, TAMP'ta ulusal düzeyde ana çözüm ortaklarından biridir ve Afet Beslenme Grubu'nun ana çözüm ortağıdır. Uluslararası Kızılhaç ve Kızılay Hareketi içinde Türk Kızılay, Hareketin ulusal derneklerinden biridir (National Society). IFRC'ye göre ulusal dernekler ne hükümet kurumudur ne de tamamen bağımsız sivil toplum kuruluşudur. İnsani alanda kamu otoritelerinin yardımcısıdır ve hangi alanlarda kamu hizmetlerini destekleyeceklerini ya da yerlerini alacaklarını kendi ülkelerinin otoriteleriyle kararlaştırırlar.
Uluslararası Kızılhaç ve Kızılay Dernekleri Federasyonu (IFRC), ulusal derneklerin federasyonudur. Büyük ve uzun süren krizlerde ulusal dernekler arasındaki stratejik ve operasyonel yanıtı koordine edebilir. Uluslararası Kızılhaç Komitesi (ICRC) ise devletlerin verdiği yetkiyle silahlı çatışmadan ve diğer şiddetten etkilenen insanları korumak ve onlara yardım etmek için çalışır. Çatışmadan etkilenen bir ülkede operasyonlarını ulusal dernekle koordine eder. Hareketin üç parçası da aynı Temel İlkelere bağlıdır.
Üç katmanı ayırın
Ulusal koordinasyon, etkilenen ülkenin kendi makamlarının yürüttüğü yönetimdir. Uluslararası koordinasyon, hükümetin talebiyle ve onunla birlikte çalışan kuruluşların çabalarını birbirine bağlar. Operasyonel destek ise somut hizmettir. Örneğin Logistics Cluster'ın ortak depolama ya da yük taşıma hizmeti bu katmana girer.
Aktör listesini düzenleyin
Kurgusal bir ülkede büyük bir sel oluyor. Ülkenin afet kurumu müdahaleyi yönetiyor. Hükümet uluslararası destek istiyor. OCHA koordinasyon çalışmasını yürütüyor. Logistics Cluster, ortak depo ve yük taşıma hizmeti sunuyor.
Aktörleri üç katmana yerleştirirsiniz. Afet kurumu ulusal koordinasyondadır. OCHA uluslararası koordinasyondadır. Logistics Cluster'ın ortak hizmeti operasyonel destektir ve süresi sınırlıdır. Aynı kurum iki katmanda görünüyorsa bunun gerekçesini yazmak iyi bir alışkanlıktır.
Aklınızda kalsın
- Müdahaleyi yürüten makam etkilenen ülkenin makamlarıdır.
- OCHA koordinasyonu etkilenen ülkenin hükümetinin talebiyle yürütür.
- Logistics Cluster ortak depo ve yük taşıma gibi operasyonel destek verebilir ve bu destek sınırlı bir süre içindir.
Düşünün. Ortak bir depo hizmeti ulusal koordinasyonun yerini mi alır, onu mu destekler? Dersteki ifadelerle gerekçelendirin.
İsteğe bağlı kısa test
Üç soru var. Bir seçenek işaretlediğinizde nedenini hemen okursunuz ve seçiminizi değiştirebilirsiniz. Test okumak ve sıradaki derse geçmek için gerekli değildir, yanıtlarınız saklanmaz.