Lojistik Terimler Sözlüğü

Birlikte üretilen ve aynı üretim maliyetlerini ve özelliklerini paylaşan bir miktar kalemdir.

Bir üretim tesisinden veya tedarikçiden sipariş edilen ya da üretim sürecine standart miktar olarak verilen belirli bir kalemin miktarıdır.

Parti büyüklüğünü belirlemede kullanılan süreç veya tekniklerdir.

Miktar indirimleri, nakliye veya hazırlık maliyetleri nedeniyle acil ihtiyaçtan daha büyük partiler halinde satın almanın veya üretmenin daha ekonomik olduğu durumlarda ortaya çıkan stoktur.

Her partiye benzersiz bir numara atayarak sonraki süreçler boyunca izlemektir; hammaddeden tüketiciye kadar parti bütünlüğünü korumak için kullanılır.

Bir üreticiden gelen homojen bir malzeme miktarına atanan benzersiz bir tanımlayıcıdır.

Belirli tekrarlayan aralıklarla (aylık, üç aylık veya yıllık gibi) alınan bir fiziksel envanterdir.

Değişken aralıklarla eşit miktarlarda teslimat yapmak yerine, değişken miktarlarda teslimatları eşit aralıklarla yapmak için gereksinimlerin toplanması yöntemidir.

Eldeki miktarı güncelleyen ancak herhangi bir tahsisatın karşılık gelmediği bir çıkış işlemidir.

Eldeki miktarı güncelleyen ancak herhangi bir siparişin karşılık gelmediği bir giriş işlemidir.

Elde bulunan bakiyeyi ve ilgili tahsisi veya açık siparişi güncelleyen bir işlemdir.

Bir öğenin kullanılamaz hale gelmeden envanterde tutulabileceği süre.

Kalite gereksinimlerini karşılamayan ama henüz yeniden işlemeye, hurdaya veya tedarikçiye iadeye gönderilmemiş envanter.

Genellikle envanter riski yönetimi ile ilişkilendirilen bir yöntem. Ürünlerine olan talepte yüksek değişkenlik yaşayan üreticiler ve perakendeciler, her ayrı ürün için envanter tutma yükünü azaltmak amacıyla geniş bir ürün ailesine ait ortak envanter bileşenlerini bir havuzda birleştirebilir.

Bağımsız talebe sahip, periyodik gözden geçirmeli bir envanter yönetim modelidir; sipariş sabit aralıklarla (haftalık, iki haftalık veya aylık) verilir. Sipariş miktarı değişkendir ve envanteri hedef seviyeye geri döndürmek için mevcut dönemde tüketilen kalemleri yerine koyar.

Gerçek envanter seviyelerini düzenli zaman aralıklarında ölçen bir envanter planlama yöntemidir; gerekirse sipariş verilir. Sipariş edilen miktar genellikle dönemden döneme değişir çünkü envanter önceden belirlenmiş bir seviyeye geri döndürülür.

Malzeme ihtiyaç planlaması (MRP) veya envanter yönetiminde, dönem için net ihtiyaçlar sabit sipariş miktarını aşarsa her zaman önceden belirlenmiş sabit bir miktar veya bunun katları için planlanmış ya da gerçek siparişlerin oluşturulmasına neden olan bir parti büyüklüğü belirleme tekniğidir.

Bağımsız talebe sahip, sürekli gözden geçirmeli bir envanter yönetim modelidir; kalan envanter seviyesi yeniden sipariş noktasına (ROP) düştüğünde sabit bir miktar sipariş edilir. Sabit miktar genellikle ekonomik sipariş miktarına (EOQ) eşittir veya nakliye parti büyüklükleri ya da miktar indirim seviyelerine göre belirlenir.

Saha hizmeti amacıyla dağıtım merkezleri veya depolarda stoklanan parçadır.

Herhangi bir tek bitmiş üretime normalde yüklenmeyen, genel olarak üretimde kullanılan malzemeler. Örnekler kesme ve yağlama yağlarını, makine yedek parçalarını, tutkalı veya bandı içerir. Eşanl.: dolaylı malzemeler.

Pazarlama fonksiyonu aracılığıyla nihai müşterilere satışı onaylanmış bir parça veya montaj.

Bir kalemin envanterde bir zaman dilimi içinde sayıldığı sıklıktır. Genellikle yüksek değerli kalemler düşük değerli kalemlerden daha sık sayılır, ancak değer dışındaki özellikler de sıklığı etkileyebilir.

Benzer parçalar için tekrar edilmeyecek şekilde tek bir parçaya kimlik amacıyla atanan benzersiz numara; genellikle üretici tarafından verilir, ancak distribütör veya toptancı gibi başka noktalarda da uygulanabilir.

Orijinal bir parçayı değiştirmek için değişiklik yapılmadan kullanılması planlanan modüller, bileşenler ve unsurlar. Eş anlamlıları: onarım parçaları, yedek parçalar.

Bir tesis veya depodan müşteriye ya da başka bir tesise sevk edilmekte olan mallardır.

Sipariş aralığı: İki ardışık siparişin verilmesi arasındaki zaman dilimi.

Birden fazla kalemin aynı tedarikçiden sipariş edildiği durumlarda kullanılan bir sipariş sistemi. Sipariş edilebilir nokta, orijinal sipariş noktasından daha yüksektir; kalemlerden biri zorunlu sipariş noktasına ulaşarak sipariş tetiklediğinde, sipariş edilebilir noktasının altındaki tüm diğer kalemler de sipariş edilir. Bu nokta, kalemin erken sipariş edilmesi durumunda oluşacak ek elde tutma maliyeti dikkate alınarak belirlenir.

Sipariş karşılama oranı: Tamamen karşılanan müşteri siparişlerinin yüzdesi.

Sipariş çarpanı: Parti büyüklüğü hesaplandıktan sonra uygulanan ve sipariş miktarını önceden belirlenmiş bir çarpana ayarlayan bir sipariş miktarı düzenleyicisi.

Bir işletmenin sipariş verdiği her seferinde katlandığı maliyetlerdir. Sipariş miktarlarının belirlenmesinde kullanılır ve siparişlerin hazırlanması, verilmesi, takibi ile faturaların ödenmesine ilişkin idari işleri, malların fiziksel olarak taşınmasını, teslim alma ve muayeneyi ve gerektiğinde hazırlık (setup) maliyetlerini kapsar.

Sipariş miktarı düzenleyicisi: Fire, test etme, hacim indirimleri gibi özel hususlar nedeniyle bir sipariş miktarının normal parti büyüklüğü kuralına yapılan bir ayarlama.

Sipariş noktası: Elde bulunan artı sipariş edilen toplam stoğun bu noktaya düşmesi veya altına inmesi durumunda stoğun yenilenmesi için harekete geçilen belirlenmiş bir envanter seviyesi. Sipariş noktası normalde yenileme teslim süresi boyunca tahmini kullanım artı emniyet stoğu olarak hesaplanır. Eş anlamlıları: yeniden sipariş noktası (ROP), istatistiksel sipariş noktası, tetikleme seviyesi.

Sipariş noktası sistemi: Elde bulunan artı sipariş edilen stoğa dayalı bir envanter yenileme sistemi. Eş anlamlısı: istatistiksel sipariş noktası sistemi.

Sipariş politikası: Envanter maliyetlerini dengelemek için bir siparişin parti büyüklüğünü ve zamanlamasını belirlemeye yönelik bir dizi prosedür.

Sipariş politikası kodu: Belirli bir kalem için seçilen parti büyüklüğü tekniğini gösteren bir kod. Eş anlamlısı: parti büyüklüğü kodu.

Müşteri siparişlerindeki kalemlerin eksiksiz olarak karşılanan yüzdesidir.

Sipariş edilmiş (on order): Bir konumda sipariş edilmiş ancak henüz teslim alınmamış mal veya hizmetlerin sayısı ya da değeri.

Sipariş edilmiş stok: Bir kalem için bekleyen tüm yenileme siparişlerinin toplamı. Yeni bir sipariş verildiğinde sipariş edilmiş stok tutarı artar; malzeme bir siparişe karşı teslim alındığında veya sipariş iptal edildiğinde azalır.

1) Bir çalışanın atandığı ve yetkin olduğu iş fonksiyonunun belirlenmesi. 2) Envanter yönetiminde, bir grup kalemin yıllık kullanım değeri, teslim süresi veya talep değişkenliği gibi belirli bir ölçüte göre sınıflandırılması. 3) Taşımacılıkta, bir emtianın taşıyıcı maliyetlerini etkileyen ürün özelliklerine (yoğunluk, istifleme, elleçleme ve sorumluluk gibi) dayanarak taşıma sınıfının belirlenmesi.

Sınırlı raf ömrüne sahip malzemedir.

Bir ürünün müşteriye artık gönderilemeyeceği tarih.

Tam zamanında (JIT) sistemde, tamamlanan birim sayısının malzeme listesindeki parça sayısıyla çarpılarak yarı mamul malzemelerin stoktan düşülmesi; bu yöntem yalnızca malzeme listesi doğru ve üretim süreleri kısa olduğunda etkilidir.

Hasarlı olan veya son kullanma tarihine yaklaşmış olduğu için tam fiyattan satılamayan ürünlerdir.

Fazla mesai veya duruş süresine karşı koruma sağlamak amacıyla temel envanter seviyesinin üzerinde bulundurulan bir stok.

Belirli bir şirket için değere göre bir örneklem dağılımına dayalı bir ilişki. Bir şirketin standart oranı bilindiğinde, belirli toplu envanter tahminleri yapılabilir (örn. belirli bir müşteri hizmet seviyesi artışı için gereken envanter artışı miktarı).

Üretimi desteklemek (hammadde ve yarı mamul), destekleyici faaliyetleri (bakım, onarım ve işletme malzemeleri) ve müşteri hizmetini (bitmiş ürünler ve yedek parçalar) desteklemek için kullanılan kalemler veya stoklar. Toplam envanter değeri, bir kuruluşun bilançosunda dönen varlık olarak gösterilir.

1) Envanterdeki kalemler. 2) Satışa hazır depolanmış ürünler veya yedek parçalar. Bunlar genellikle bileşen veya ham madde olan stoklardan (stores) farklıdır.

Envanterin bir organizasyon veya tedarik zinciri boyunca belirli bir zamanda geçiş hızı; envanter devir hızıyla ölçülür.