Lojistik Terimler Sözlüğü

Belirli bir gelen ürün kalite düzeyi için, giden ürünün beklenen ortalama kalite düzeyi.

Belirli bir gelen ürün kalite düzeyi için, giden ürünün beklenen ortalama kalite düzeyi.

Süreç seviyesinin kararlılığını değerlendirmek için alt grup ortalamasının (X-bar) kullanıldığı kontrol grafiği.

Ürünleri kalite kontrol amacıyla incelemek için makinelerden yararlanan sistem.

Hata ve değerlendirme maliyetlerinin azaltılmasına odaklanan iyileştirme faaliyetlerinden kaynaklanan maliyetler; eğitim ve tedarikçi sertifikasyonu gibi.

İki tür kalite faaliyetini karşılaştırmak için kullanılan bir terim; önleme, uygunsuzlukların oluşmasını engellemeyi, tespit ise zaten oluşmuş uygunsuzlukları bulmayı hedefler.

Olası ürün kusurları veya hasarı nedeniyle malların iadesini isteyen bildirimlerin tüketici ve müşterilere gönderilmesi uygulaması.

Kabul örneklemesi kapsamında, örnek büyüklüğünün ve bir partinin reddedilmesini tetikleyecek kusurlu sayısının belirlenmesi.

Üretim sırasında veya inceleme üzerine belirtilen gerekliliklerden saptığı görülen ancak yine de olduğu gibi veya yeniden işlem sonrası kullanım için uygun kabul edilen bir kalemin kabul edilmesine izin veren yetkidir.

Bkz. atanabilir neden (assignable cause).

Bir örnekteki toplam birim sayısı içinde belirli bir sınıflandırmaya giren bir olayın zaman içindeki yüzdesini değerlendirmek için kullanılan bir kontrol grafiğidir. Sayısal ölçüm yapmanın zor veya maliyetli olduğu ya da birden fazla kusur türünün tek bir ölçüde birleştirilmesinin istendiği durumlarda kullanılır.

Beklenen ürün performansını yaratacak ürün özelliklerinin ve üretim sürecinin belirlenmesidir.

Önemli birkaç öğeyi önemsiz çoğundan ayırmak için Pareto yasasının bir grup öğeyi önceliklendirme veya sıralamada kullanılmasıdır.

Bir Pareto analizinin sonuçlarını, çubukların soldan sağa en uzundan en kısaya sıralandığı bir çubuk grafik olarak gösteren grafiktir. Genellikle sağdaki ikincil dikey eksende toplamın kümülatif yüzdesini gösteren bir çizgi grafiği de içerir.

İtalyan iktisatçı Vilfredo Pareto tarafından ilk kez gözlemlenen ve bir grubun küçük bir yüzdesinin toplam etkinin veya değerin büyük bir kısmını oluşturduğunu ifade eden ilkedir. Örneğin ABC sınıflandırmasında, stok kalemlerinin yüzde 20'si stok değerinin yüzde 80'ini oluşturabilir.

Bir ürünün parti numarasının, benzersiz bir numara kullanılarak kaynağından kullanım noktasına kadar tanımlanması ve izlenmesi yeteneğidir.

Yüzde kusurlu olarak ifade edilen, bireysel bir partide kabul edilebilecek en düşük kalitedir.

Kalite iyileştirme için dört adımlı bir süreçtir. İlk adımda (planla), bir performans açığı belirlenir ve iyileştirme için bir plan geliştirilir. İkinci adımda (yap), plan tercihen küçük ölçekte uygulanır. Üçüncü adımda (kontrol et), planın etkileri izlenir. Son adımda (harekete geç), sonuçlar incelenerek ne öğrenildiği ve düzeltici önlem almak veya değişiklikleri kurumsallaştırmak için ne öngörülebileceği belirlenir.

Bir hatanın ürün kusuruna dönüşmesini önlemek amacıyla tasarlanan hata önleme teknikleri; hatasız çalışma yöntemi olarak da adlandırılır.

Plan-uygula-kontrol et-önlem al (PDCA) problem çözme sürecine dayanan bir teknik; sorunun çözümüne yönelik adımlar ve ilerleme sürekli olarak planlanıp güncellenir.

Alt grup açıklığının, bir sürecin değişkenliğinin kararlılığını değerlendirmek için kullanıldığı kontrol grafiği.

Belirsiz veya rastgele olaylardan kaynaklanan veri dalgalanması.

İşçiler, ekipman, hammaddeler, çalışma yöntemleri ve çevresel farklılıklar gibi çok sayıda küçük etkenden kaynaklanan süreç sonuçlarındaki değişkenlik.

Hata türü ve etkileri analizinde (FMEA) potansiyel riskleri şiddet, oluşma ve tespit değerlerini çarparak ölçmek ve önceliklendirmek için kullanılan bir araç.

Zorlu bir ortamda bile amaçlanan performansı planlayan ürün veya hizmet tasarım türü.

Bir ürün veya süreç tasarımının, çevre ve aşınma gibi operasyonları veya kullanımı etkileyen faktörler sürekli değişse bile minimum varyasyonla nispeten kararlı kalması durumu.

Bir popülasyonun standart sapmasını belirtmek için yaygın olarak kullanılan bir Yunan harfi (σ).

Nihai ürün kalitesini etkileyebilecek herhangi bir faaliyetin denetlenmesidir.

Philip B. Crosby tarafından geliştirilen, işyerindeki çift standartlı bir tutumu ele almak için tasarlanmış bir performans standardıdır: İnsanlar bazı alanlarda kusuru kabul etmeye razı olurken, diğer alanlarda hata sayısının sıfır olmasını bekler. Bu çift standart, insanların insan olduğu ve insanların hata yaptığı düşüncesiyle şekillenmiştir. Ancak zero defects yöntemi, insanların ayrıntılara dikkat etmeye ve hatalardan kaçınmaya kendilerini adamaları halinde sıfır hata hedefine yaklaşabileceklerini öne sürer. Belirlenmesi gereken performans standardı sıfır hatadır, “yeterince yakın” değildir.

Bir ürünün planlamada veya fiilen daha düşük kalite, değer veya statüdeki başka bir ürünle değiştirilmesidir.

1) Fiziksel varlıkların maliyeti gibi nicel olarak ölçülebilen veya değerlendirilebilen şeylerdir. 2) Hizmet kalitesinin, hizmet tesisinin personel ve ekipman dahil fiziksel görünümüne ilişkin boyutudur.

Standart dışı (offgrade): Fiziksel veya kimyasal özellikleri kabul edilebilir aralıkların dışında kalan bir ürün.

Akredite, bağımsız bir üçüncü taraf kuruluşun bir şirketin operasyonlarını bir standardın gereksinimlerine göre denetlediği ve başarılı denetim sonrası bir sertifika verildiği süreç.

Kalite değerlendirmelerini stratejik iş planlarına dokuma.

Düşük kalite, süreç değişkenliği ve değer katmayan faaliyetlerin nedenlerini belirlemek ve ortadan kaldırmak amacıyla tasarlanan faaliyetler.

Belirlenen hedeflere ulaşmak için alternatif yolları göstermek amacıyla kullanılan bir teknik; acil durum planları hazırlamak ve proje takvimlerini korumak için kullanılır.

Belirli bir üretim sürecinin beklenen kusurlu ürün yüzdesi değeri.

Sürecin, mühendislik spesifikasyonlarına uygun parçalar üretebilme yeteneği; istatistiksel olarak kontrol altındaki bir sürecin doğal değişkenliğiyle ilgilidir.

Bir süreci tanımlayan parametreleri tahmin etmeye yönelik bir prosedür; sürecin ortalaması ve standart sapması tahmin edilip mevcutsa spesifikasyonlarla karşılaştırılır.

Karakteristik için belirtilen toleransın, süreç kapasitesine bölünmesiyle elde edilen değer; Cpk ve Cp bunlardan yaygın olarak kullanılanlardır.

Kararlı bir sistemin kontrol limitleri içindeki normal değişkenliği telafi etmek amacıyla yapılan, huni deneyinde görüldüğü gibi değişkenliği azaltmak yerine artıran müdahaledir.

Küçük, artımlı iyileştirme adımları kullanarak problemlerin kök nedenlerini ortaya çıkarmak ve ortadan kaldırmak için sürdürülen bitmeyen bir çabadır. Continuous improvement (CI) ile eş anlamlıdır.

1) Kalite kontrolde, bir altı sigma uygulama projesinin sponsoru. 2) Genel olarak, bir iyileştirme çabasının sponsoru.

Bir sürecin çıktısını ölçen değişkenlik sonuçlarının bir unsuru; ürün boyutları çan eğrisine uyuyorsa süreç normal işliyor demektir.

Ürün geliştirme döngüsünün ürün ve süreç tasarım aşamalarında uygulanan, hat dışı kalite kontrol yöntemleri kavramıdır. Genichi Taguchi tarafından ortaya konan bu yaklaşım sistem tasarımı, parametre tasarımı ve tolerans tasarımı olmak üzere üç aşamayı kapsar; amaç parametre aşamasında ürün özelliklerindeki değişkenliği azaltarak kalite kaybını düşürmektir. Eşanlamlı: Taguchi yöntemleri.

Bir numunenin fiziksel ve kimyasal özelliklerinin testi.

Muayene edilen parçayı kullanılamaz hale getiren bir denetim türüdür.

Ekiplerin kronik kalite sorunlarını çözmek için kullandığı iki aşamalı bir araştırmadır; ilk aşamada (tanısal yolculuk) ekip kronik sorunun belirtisinden nedenine ulaşır, ikinci aşamada (iyileştirici yolculuk) ise nedenden çözüme ulaşır.