Lojistik Terimler Sözlüğü

Sipariş döngüsü: Bir şirketin müşteri siparişinin alınmasıyla başlayıp o müşteriye teslimatla sona eren sürecin ilerleyişi.

Sipariş girişi: Bir müşterinin istediğini tedarikçi için bir siparişe dönüştürme sürecidir. Bu, üretilip stoklanan (MTS) bir ortamda bitmiş ürünler için sevkiyat belgeleri oluşturmak kadar basit olabileceği gibi, siparişe göre üretim (MTO) veya siparişe göre montaj (ATO) ürünleri için tasarım çabalarını içeren daha karmaşık bir dizi faaliyet de olabilir.

Sipariş hazırlama teslim süresi: Gereksinimleri ve açık sipariş durumunu analiz etmek ve bir satın alma siparişi veya üretim siparişi vermek için gerekli evrakları oluşturmak için gereken süre.

Sipariş hizmeti: Müşterilerden, dağıtım merkezlerinden (DC) ve tesisler arası operasyonlardan gelen siparişlerin alınmasını, girilmesini ve taahhüt edilmesini kapsayan işlev. Sipariş hizmeti genellikle müşteri sorularına yanıt vermekten ve ana çizelgeleyiciyle ürün kullanılabilirliği konusunda etkileşime girmekten de sorumludur.

Sipariş iletimi: Sipariş bilgisinin müşteriden, talebi karşılayacak tedarikçiye aktarılması süreci.

Sipariş işleme: Bir müşteri siparişini idari olarak işlemek ve sevkiyata veya üretime hazır hale getirmek için gereken faaliyetler.

Sipariş karşılama süreci: Sipariş alımı ve taahhüdü, üretim ve teslimat ile sipariş durumu raporlaması dahil olmak üzere sipariş doldurma sürecindeki faaliyetler.

Sipariş karşılama teslim süresi: Müşterinin siparişi ile müşterinin teslimatı almasının arasındaki ortalama süre. Bu süre, aradaki her üretim veya işleme adımını içerir.

Sipariş nüfuz noktası: Bir ürünün belirli bir müşteri için ayrılmış hale geldiği zaman noktası. Bu noktanın aşağısında sistem müşteri siparişleri tarafından, yukarısında ise tahminler ve planlar tarafından yönlendirilir.

Siparişleri, sipariş düzeyindeki öncelik kurallarına göre çizelgelemek için kullanılan bir grup sonlu yükleme tekniğidir. Bu teknikler ya kapasite kullanımını en üst düzeye çıkarmayı ya da düşük yarı mamul (WIP) stoğuyla yüksek oranda zamanında teslimat sağlamayı amaçlar.

Sipariş önceliği: Aciliyet, değer, müşteri ve sevkiyat mesafesi gibi özelliklerine göre her siparişe verilen önem düzeyi. Sipariş önceliği, müşteri memnuniyetini ve kârlılığı en üst düzeye çıkarmak için hangi siparişlerin önce üretilmesi veya karşılanması gerektiğini belirler.

Sipariş serbest bırakma: Bir üretim siparişini desteklemek için malzemelerin bir üretim sürecine serbest bırakılması faaliyeti.

Zaten sipariş edilmiş malzemenin üretilmesi veya sevk edilmesi için yetkilendirme.

Sipariş taahhüdü: Bir müşteri siparişi için bir teslimat tarihine bağlanma süreci. Siparişe göre üretim (MTO) ürünleri için bu, genellikle taahhüt edilmemiş malzeme ve kapasite kullanılabilirliğinin kontrol edilmesini içerir; bu, genellikle ana çizelge taahhüt edilebilir miktarı (ATP) ile temsil edilir. Eş anlamlısı: müşteri sipariş taahhüdü.

Sipariş verme: Müşterinin bir ürünü satın alma taahhüdü ve tedarikçi tarafından takip edilen sonraki idari ve veri işleme adımları.

Sipariş yönetimi: Müşteri siparişleri, üretim siparişleri ve satın alma siparişleriyle ilgili süreçlerin planlanması, yönlendirilmesi, izlenmesi ve kontrol edilmesi.

Müşterinin sipariş verdiği andan siparişi teslim aldığı ana kadar geçen süredir.

Sistem hassasiyeti (nervousness): Malzeme ihtiyaç planlaması (MRP) sisteminde, üst seviye kayıtlarda veya ana üretim çizelgesinde (MPS) meydana gelen küçük değişikliklerin, alt seviye çizelge ve siparişlerde önemli zamanlama veya miktar değişikliklerine yol açtığı bir durum. Eş anlamlısı: sistem hassasiyeti (system nervousness).

"Nervousness" (sistem huzursuzluğu) terimine bakınız; küçük değişikliklerin plan çıktılarında orantısız dalgalanmalara yol açması durumunu ifade eder.

Belirli hedeflere ulaşmak amacıyla bir üretim tesisinin farklı işleri hangi sırayla işleyeceğini belirleme.

Bir iş merkezindeki işlere öncelik atamak için kullanılan mantıktır.

Kapasite sınırlarını gözeterek ilk dönemden son döneme doğru sırayla ilerleyerek bir çizelge oluşturan bir çizelgeleme tekniğidir; bu teknikle Gantt şeması kullanılabilir.

Bir iş merkezine, o merkezin belirli bir zaman diliminde gerçekleştirebileceğinden fazla iş atamamaktır. Genellikle atölye önceliklerini operasyon bazında yeniden hesaplayarak yükü dengelemeyi içeren bir tekniği ifade eder.

Mevcut kapasiteden bağımsız olarak, iş merkezlerinde gerekli zaman dilimlerinde ihtiyaç duyulan kapasitenin hesaplanması. Eşanlamlı: sonsuz çizelgeleme.

Planlamayı kolaylaştıran yapay bir kalem gruplaması.

Tahmin edilmesi zor, kısa teslim süreli talep. Bu talep genellikle fiyat primi karşılığında karşılanır.

Üretim malzeme gereksinimlerini belirlemek için temel alınan üst kalem miktarı. Miktar başı değeri, tek bir üst kalemi değil, SBQ'yu üretmek için gereken miktarı ifade eder. Bu ölçü genellikle bazı bileşenleri standart miktarlarda kullanan üreticiler veya proses tipi üreticiler tarafından kullanılır. Eşanl.: parti büyüklüğü (run size).

Yapıda en üst seviyede yer alan, çeşitli modüler malzeme listelerini (ve muhtemelen ortak parçalar malzeme listesini) bir araya getirerek tüm bir ürünü veya ürün ailesini tanımlayan bir tür planlama malzeme listesi. Süper malzeme listesinin modüllerine olan miktar başı ilişkisi, her modülün öngörülen talep yüzdesini temsil eder. Süper malzeme listesinin ana çizelgelenmiş miktarları, aynı zamanda ana çizelgelenen modüller için gereksinimler oluşturmak amacıyla patlatılır. Bkz. dinamik malzeme listesi, sahte malzeme listesi.

Süreç yapısını çizelgeleme hesaplamalarına rehberlik etmek için kullanan, ekipman kullanımını ve malzeme ihtiyaçlarını planlamaya yönelik genelleştirilmiş bir yöntem; süreç endüstrilerindeki akış ortamlarında kullanılır.

Geçmiş tarihli miktarlar veya mevcut kapasite ve malzeme kullanılabilirliğinin izin verdiğinden fazla yükler içeren bir ana üretim çizelgesidir. Malzeme gereksinim planlaması (MRP) çalıştırılmadan önce uygulanabilir bir çizelgeye dönüştürülmelidir.

1) Operasyonlarda, müşteri sipariş sözü verme sürecini desteklemek için ana üretim çizelgesinde tutulan, şirket stoğunun ve planlanan üretimin taahhüt edilmemiş kısmı. 2) Lojistikte, müşterinin talep ettiği sevkiyat tarihine göre bir müşteri siparişine tahsis edilebilecek veya edilecek olan bitmiş ürün miktarı.

Gelecekteki talebe ilişkin bir tahmindir. Nicel yöntemler, nitel yöntemler veya bunların bir kombinasyonu kullanılarak oluşturulabilir ve döngüsel, rastgele, mevsimsel ve trend bileşenlerinden birini veya birkaçını tahmin etmeye çalışır.

Bir tahminin gerçek talebe ne kadar yakın olduğunu gösteren ölçüttür; genellikle 1 - MAPE (ortalama mutlak yüzde hata) olarak tanımlanır.

Tahminlerin hazırlandığı zaman birimidir; hafta, ay veya çeyrek gibi. 'Forecast period' ile eş anlamlıdır.

Tahmin hatalarının her hata değerinin görülme sıklığına göre tablolanmasıdır.

Müşteri siparişleri veya diğer türdeki gerçek talepler alındıkça tahminin azaltılması sürecidir. Bu düzeltmeler, her dönem için kalan tahmin değerini verir. Forecast consumption ile eş anlamlıdır.

Bir tahminin sürekli olarak gerçek talebin üzerinde ya da altında kalma eğilimidir.

Tahminlerin geliştirilmesi, kontrol edilmesi, düzeltilmesi ve kullanılması sürecidir; tahmin ufkunun belirlenmesini de kapsar.

Ürünlerin uygun miktarlarda önceden satın alınabilmesi veya üretilebilmesi için satış ve kullanımı tahmin etmeye çalışan işletme fonksiyonudur.

Malzeme ihtiyaç planlaması (MRP) sisteminde, bir müşteri veya üretim siparişine tahsis edilmiş ancak henüz sevk edilmemiş veya tüketilmemiş kalem.

Elde bulunan veya sipariş edilmiş olup belirli gelecekteki üretim veya müşteri siparişlerine atanmış malzeme.

Kaynakların nasıl tahsis edileceğine ve taktik bir planı uygulamak için gereken diğer somut adım ve eylemlere ilişkin verilen özel karardır.

Kuruluşun stratejik planını desteklemek üzere ara hedeflere ulaşmak için üretim, kapasite, personel ve finansman düzeyleri gibi konularda fonksiyonlar arası faaliyetleri senkronize eden fonksiyonel planlar bütünüdür (örneğin üretim planı, satış planı, pazarlama planı).

Taktik planlar (örneğin üretim planı, satış planı, pazarlama planı) geliştirme sürecidir. Taktik planları stratejik planlara bağlamak için üretim planlama ve satış ve operasyon planlaması (S&OP) olmak üzere iki yaklaşım bulunur.

Bir şirketin gerçek piyasa gereksinimlerine daha yakın üretim yapmasını sağlayan bir malzeme ihtiyacı planlama yöntemidir.

Stratejik planları taktik planlarla entegre eden bir süreçtir; talebe dayalı bir işletim modelinin temel parametrelerini iş stratejisine, pazar istihbaratına ve temel iş hedeflerine dayandırarak belirler.

Talebi karşılamak için üretimi değiştirirken istikrarlı bir envanter seviyesi koruyan bir üretim planlama yöntemi. Şirketler, planlama ufku boyunca toplam maliyeti en aza indiren hibrit bir üretim planı oluşturmak için takip ve düzey stratejilerinin unsurlarını birleştirebilir. Eş anlamlısı: takip stratejisi.

1) Belirli bir ürün, bileşen veya hizmete duyulan ihtiyaçtır; bu ihtiyaç bir müşteri siparişi, tesisler arası gereksinim veya bir şube deposunun servis parçası talebi gibi birçok kaynaktan gelebilir. 2) Ekonomide, tüketicinin bir mal veya hizmeti satın alma isteği ve belirli bir fiyatı ödeme istekliliğidir.