Lojistik Terimler Sözlüğü

1) Depolamada, sıralama veya transferlerin gerçekleştiği bir merkez (hub) noktasına sahip sistemdir; uçlar (spoke) ise hub ile ilişkili hedeflere hizmet eder. 2) Taşımacılıkta, yerel bölgelerden (uçlar) gelen yükleri daha verimli hareket için terminallerde (hub'larda) daha büyük sevkiyatlar halinde birleştiren bir terminal ağıdır.

Taşıma ücretinin mesafe arttıkça yükselen, ancak bu artışın mesafedeki artışla doğrudan orantılı olmadığı bir ücret yapısıdır.

Birkaç tedarikçiden karışık yüklerin toplanması için düzenli bir güzergah; bir kamyon her gün her tedarikçiyi ziyaret ederek müşteri tesisine teslimat yapar.

Malları yabancı bir ülkeden bir ABD limanına deniz yoluyla, ardından demiryoluyla ABD'nin karşı kıyısına ulaştıran intermodal taşımacılık çözümü.

Taşımacılıkta, bir ücret indiriminden yararlanmak için gereken en küçük sevkiyat hacmi.

Ekonomik düzenlemeden muaf olan, ücret karşılığı hizmet veren bir taşıyıcıdır.

Ortak bir deniz sergüzeştindeki gemiyi, yükü, diğer eşyayı ve navlunu birlikte tehdit eden bir tehlikeden onları korumak için, makul bir hareket tarzı oluşturacak şekilde ve bile bile yapılan olağanüstü bir fedakârlığın veya katlanılan olağanüstü bir giderin doğrudan sonucu olan zarar ve giderler.

Bir veya birden fazla gönderenden toplu veya parça başı eşyanın teslim alınarak işletmecinin gözetimi ve denetimi altında yükleme, boşaltma, depolama, istifleme, aktarma ve gönderilene teslim gibi hizmetlerin yapıldığı yer.

Bağımsız bir işyerinin kullanma hakkına sahip olan, eşyayı teslim alarak kendi gözetim ve denetimi altında yükleme, boşaltma, depolama, istifleme, aktarma ve gönderilene teslim gibi hizmetleri yerine getiren, taşımayı yapan veya yaptıran ve bundan doğacak sorumluluğu üstlenen kişi.

Yükü kendi araçlarıyla veya kiraladığı araçlarla bir yerden başka bir yere taşıyan kişi ya da firma. Günlük dilde en çok kara yolu taşımacıları için kullanılır, mevzuattaki karşılığı taşıyıcıdır.

Konşimentonun düzenlenebileceği üç biçim. Nama yazılı konşimento belli bir kişinin adına, emre yazılı konşimento bir kişinin emrine, hamile yazılı konşimento onu elinde bulundurana düzenlenir. Aksi kararlaştırılmadıkça konşimento, yükletenin istemiyle gönderilenin emrine veya yalnızca emre düzenlenir.

Navlun ve ilgili ücretlerin teslimat sırasında alıcı tarafından ödendiği bir anlaşmadır.

Müşteriye coğrafi olarak daha yakın olan tedarikçinin navlun avantajını ortadan kaldırmak amacıyla, daha uzaktaki tedarikçilerin ek navlun maliyetlerini üstlenmesi uygulamasıdır.

Bir yük taşıyıcısının bir sevkiyat için düzenlediği faturadır.

Mesafe, ağırlık, ölçü, ekipman türü, ambalaj veya emtia gibi çeşitli faktörlere dayanılarak belirlenen, malların taşınması için oluşturulmuş fiyattır.

Sevkiyat ücretlerini belirlemek için kullanılan, belirli bir alandaki sevkiyatın merkez noktası.

Gerçek navlun sipariş faturasını mutabık kalınan oranla karşılaştıran ve tutarlar doğruysa ödemeyi onaylayan bir belgedir.

Fatura ödenmeden önce doğru oranın, indirimin, yakıt sürşarjının ve ek ücretlerin sevkiyata uygulanıp uygulanmadığını belirlemek amacıyla taşıyıcı faturalarının incelenmesi sürecidir.

Navlun ve ilgili ücretlerin gönderen tarafından ödendiği bir anlaşmadır.

Ürünleri taşıyıcının taşıma kabiliyetini etkileyen özelliklere (yoğunluk, istiflenebilirlik, elleçleme ve sorumluluk) göre gruplandırmak için kullanılan bir kategoridir; taşıma ücretleri genellikle bu sınıfa göre belirlenir.

Yük taşımacılığı için belirlenen ücrettir.

Net ağırlık: Bir kalemin, tüm ambalaj malzemeleri ve konteynerlerin ağırlığı hariç tutularak ölçülen ağırlığı.

Optimal güzergah seçimi: Lojistik gereksinimleri, merkez konumları, maliyetler, planlanan sevkiyatlar ve mevcut taşıma seçenekleri göz önünde bulundurularak bir ürünün sevkiyatı için en uygun modların ve güzergahların seçilmesi veya ayarlanması yeteneği.

Sevkiyatın belirli bölümlerine, sevkiyatın tamamı için tek bir tam ücret uygulamak yerine daha düşük bir oranın uygulanması.

Taşıyıcının veya acentesinin, konşimento karşılığında alıcıya verdiği yük teslim talimatı. Yükü elinde tutan liman, terminal veya antrepo yükü ordinoda adı yazan kişiye teslim eder.

Bir sevkiyatı taşımak için iki veya daha fazla taşıyıcıyı içeren bir güzergah için belirlenen ücrettir.

Sürücü olmadan, kendi algılama ve karar sistemleriyle seyreden araç. Lojistikte otonom kamyon, otonom forklift ve teslimat robotu uygulamalarının ortak adıdır.

Drone veya sürücüsüz kamyon gibi otomatik araçların, karadan veya havadan seyahat ederek paketleri teslim etmesi.

Sevkiyat tesisten ayrılmadan önce gönderici tarafından alıcı kuruma iletilen, teslimata hazırlanmak için yeterli süre tanıyan bildirim.

Müşteriden gelen iade taleplerinin alınma ve doğrulanma sürecindeki süre, maliyet ve olası hataları azaltmak amacıyla, sipariş veya sevkiyat anında verilen iade yetki numarası.

Yalnızca bir organizasyon içinde taşımacılık hizmeti sağlayan grup.

Ağırlık ve boyutları bakımından özelliği olan, başka ulaşım sistemleriyle taşınamayan ve taşıma sınırını aşıp da taşınması zorunlu olan yüklerin karayoluyla taşınması için Karayolları Genel Müdürlüğünden alınması zorunlu izin. Trafiğe çıkışları özel izne bağlı araçlar için de bu izin aranır.

Malları kendi araçlarıyla taşıyan şirketler; büyük perakendecilerin çoğu kendi filolarına sahip olduklarından gönderici-taşıyıcıdır.

Donatanların ve gemi işletenlerin üçüncü kişilere karşı sorumluluklarını ve bu yüzden yapmak zorunda kaldıkları masrafları karşılayan koruma ve tazmin sigortasını sağlayan kuruluş.

Gemileri iskele, rıhtım veya şamandıraya bağlamaya yarayan kalın halat.

Sürücü bölümü gövde ile birleşik kamyonet. Sürücü ve yanındaki oturma yerleri dışında başka oturma yeri de bulunabilir.

Tam kamyon yükü indiriminden yararlanmak için yetersiz ağırlıktaki sevkiyatları veya bunları taşıyan kamyonculuk segmentini tanımlar.

Bir konteynerin kapasitesinin altında yer kaplayan ve diğer LCL kargolarıyla birlikte taşınan, vagon yükü indirimlerinden yararlanamayan sevkiyattır.

Taşıma ücretlerinin gönderen tarafından sevkiyat noktasında ödenmiş olduğunu veya ödeneceğini belirten terim.

Üstü ve yanları olmayan, genellikle makine veya inşaat malzemesi taşımak için kullanılan bir yük vagonudur. Açık tasarım, hava koşullarından zarar görmeyecek büyük ve fazla boyutlu yüklerin taşınmasına olanak tanır.

Ticari amaçla eşya taşımacılığı alanında taşıma işleri organizatörlüğü yapacak, yurt içinde veya uluslararası faaliyet gösterecek gerçek ve tüzel kişilere verilen yetki belgesi. Yalnızca yurt içi faaliyet için R1 belgesi verilir. Taşıma işleri organizatörü, yetki belgeli taşımacıların ve yabancı plakalı taşıtların imkanlarından yararlanarak kendi adına ve hesabına eşya taşıması yaptırıp taşıma faturası düzenleyen gerçek veya tüzel kişidir.

Bir demiryolu hattındaki rayların iç yüzeyleri arasında ölçülen genişlik aralığı; tüm araçların bu aralığa uyumlu koşu takımına sahip olması gerektiğinden birlikte çalışabilirliği belirleyen önemli bir parametredir.

Hem raylar üzerinde hem de geleneksel yollarda çalışabilen çift modlu bir araç.

Bir rıhtım veya iskelede teslim alınan veya teslim edilen sevkiyat için düzenlenen makbuzdur.

Vinç kullanmadan araçların ve dorseler in üzerine sürülüp inebildiği bir gemi.

Römorkörlerin, gemiyi limana girerken, limandan çıkarken veya rıhtıma yanaşıp ayrılırken çekerek ya da iterek manevrasına yardım etmesi hizmeti. Ücreti liman masrafları arasında yer alır.

Sevkiyatçıların filolarını organize etmesine ve kamyonları en verimli seyahat yönleriyle hedeflerine yönlendirmesine yardımcı olan bir yazılım programı.

Zemini olan ancak üstü kapalı olmayan bir kamyon römork türüdür; yükün düşmesini önlemek için yan tahtalar veya bağlama noktaları kullanılır.