Lojistik Terimler Sözlüğü

Mutlak tahmin hatalarını her dönemdeki gerçek talep ile karşılaştıran, bir tahmindeki istatistiksel değişimin göreli bir ölçüsü.

Malzemelerin teslim alınması ile bu malzemeler için ödeme yapılması arasındaki ortalama süre.

Bir ürünü onarmak için gereken ortalama süre.

Toplam sabit maliyetin üretilen birim sayısına bölünmesiyle bulunan değer; üretim arttıkça bu değer düşer.

Talep ve parti büyüklüklerinin zaman içinde nispeten düzenli olması durumunda, ortalama parti büyüklüğünün yarısı artı emniyet stoku; düzensiz durumlarda ise stok seviyesi zamana karşı grafiğe dökülerek belirlenir.

Kareleri alma (ortalama karesel hata) veya mutlak değer alma (ortalama mutlak sapma) gibi düzeltmeler yapılmadan hesaplanan tahmin hatalarının aritmetik ortalaması; küçük bir ortalama tahmin hatası, pozitif ve negatif hataların birbirini dengelediğini, yani az veya hiç yanlılık olmadığını gösterir.

Bir şirketin satış sonrası geliri tahsil etmek için harcadığı ortalama gün sayısının ölçüsüdür; toplam alacak hesapları tutarının ortalama günlük satış oranına bölünmesiyle hesaplanır.

Talebin, önceden belirlenmiş bir zaman aralığındaki ortalamasına dayanarak tahmin edilmesinde kullanılan yöntem.

Toplam maliyetlerin (toplam sabit ve toplam değişken maliyetlerin toplamı) üretilen birim sayısına oranı.

İnsan iş gücünün ve zihinsel emeğinin makinelerle ikame edilmesi ya da başka türlü gerçekleştirilemeyecek işler için makinelerin kullanılması; önceki ekipmanlara kıyasla insanla daha az sürekli etkileşim gerektirir.

Uyumlu bir sisteme bağlı olmayan bağımsız otomasyon (örneğin robotlar, CAD/CAM sistemleri veya sayısal kontrollü makineler).

Makinelerin otomatik parça transfer ve taşıma makineleriyle birbirine bağlandığı bir üretim hattı.

Hesaplama, sıralama, depolama, geri alma, görüntüleme veya iletişim gibi işlemleri otomatikleştirmek üzere yapılandırılmış bilgisayar donanımı ve yazılımı.

Depoda ürünleri sıralamak, depolamak ve almak için robotik kullanan, yüksek yoğunluklu raflı bir stok depolama sistemi.

Ürünleri kalite kontrol amacıyla incelemek için makinelerden yararlanan sistem.

Sipariş verme, karşılama ve iade yetkilendirmesi gibi talep, arz ve diğer veri sinyallerini otomatik olarak iletme yeteneği.

Doğrudan işçilik katkısı olmadan tamamlanmış ürünler veya montajlar üreten bir sistem.

Konveyör veya robotik ekipman ve gelişmiş algoritmalar kullanarak depolama ve taşımada alan kullanımını iyileştiren ve gerekli paketleme malzemesi miktarını azaltan bir sistem.

Bir kalemin ana kaydındaki bir tetikleyiciye veya belirlenen noktaya dayanarak otomatik olarak satın alma siparişleri oluşturan bir envanter sipariş sistemi.

Aynı girdi verildiğinde her seferinde aynı sonucu üreten bileşik bir sistem; adımlar önceden belirlenmiş bir sırada işlenir ve bir adımdan diğerine geçiş, tanımlanmış koşulların sağlanmasına bağlıdır.

Bir sürecin performansını ölçen, sonucu önceden belirlenmiş standartlarla karşılaştıran ve ardından sürece gerekli ayarlamaları otomatik olarak yapan sistem.

Birçok banka, tüketici ve şirket tarafından tercih edilen, elektronik ödemeler için ABD çapında bir sistem.

Barkod taraması ve radyo frekansları dahil çeşitli araçları kullanarak verileri algılayıp bir bilgisayara yükleyebilen sistem.

Üretim verilerinin çeşitli türlerini otomatik olarak yakalamak ve biçimlendirmek için teknoloji kullanma pratiği; ürün durumunun izlenmesini ve kurumsal kaynak planlaması işlevselliğini destekler.

Planlanan alımların vade tarihleri ile ihtiyaç tarihlerinin uyumsuz olduğu tespit edildiğinde, bilgisayar tarafından otomatik olarak yapılan yeniden planlama.

Bir tesis içinde sabit bir yol boyunca hareket eden veya navigasyon için elektronik sinyaller kullanan, insansız bir araç.

Bir tesis içinde sabit bir yol boyunca hareket eden veya navigasyon için elektronik sinyaller kullanan, insansız bir araç.

Sürücü olmadan, kendi algılama ve karar sistemleriyle seyreden araç. Lojistikte otonom kamyon, otonom forklift ve teslimat robotu uygulamalarının ortak adıdır.

Depo ve üretim alanlarında sabit bir hat, tel veya şerit olmadan, kendi sensörleri ve haritasıyla yol bulan taşıma robotu. Otomatik yönlendirmeli araçtan (AGV) farkı, rotasını önceden döşenmiş bir güzergâha bağlı kalmadan seçmesi ve engelleri kendi kararıyla aşmasıdır.

İş süreçlerini gelişmiş analitik ve yapay zeka (YZ) ile destekleyen, planlama modellerinde sürekli öğrenmeyi içeren yaklaşım; strateji, dengeli sonuç kartı performansı, kısıt analizi, akış ve düğüm tasarımı, tampon analizi, planlama etkinliği ve piyasa değişimlerine dayanır.

Drone veya sürücüsüz kamyon gibi otomatik araçların, karadan veya havadan seyahat ederek paketleri teslim etmesi.

Bir hat, süreç veya makinenin, bir anormallik ya da kusur tespit edildiğinde otomatik olarak durdurulması.

Bir sonraki örtüşen operasyonun başlayabilmesi için önce işlenip ona gönderilmesi gereken parça sayısıdır.

Bir üretim partisinin tamamlanan birimlerinin, kalan birimler orijinal iş istasyonunda işlenmeye devam ederken bir veya daha fazla sonraki istasyonda işlendiği bir üretim yöntemidir.

Ürünün kullanılacağı belirli amaca uygun olduğuna dair güvence. Bkz. garanti (warranty).

Sınırlı sayıda işlemi gerçekleştirmek üzere tasarlanmış makineler. Genel amaçlı makineler kadar esnek değildirler ancak daha hızlı ve daha hassas olabilirler.

Bilgi sistemlerinde, yalnızca mesajın göndericisi ve alıcısı tarafından bilinen bir şifreleme anahtarı.

Yalnızca antrepo işleticisine ait eşyanın konulması amacıyla kurulan gümrük antreposu. Gümrük Kanunu'na göre gümrük antreposu genel veya özel olabilir.

Müşterinin kendi tesisinde veya bir sağlayıcının veri merkezinde barındırılan, tek bir müşteriye özel bulut ortamı; tek kiracılı bulut olarak da bilinir.

Müşterinin kendi tesisinde veya bir sağlayıcının veri merkezinde barındırılan, tek bir müşteriye özel bulut ortamı; tek kiracılı bulut olarak da bilinir.

Bir şirkete ait olan depo.

Kısa bir süre içinde belirli bir hedefe ulaşmaya çalışan bir ekiptir.

Üretim sırasında veya inceleme üzerine belirtilen gerekliliklerden saptığı görülen ancak yine de olduğu gibi veya yeniden işlem sonrası kullanım için uygun kabul edilen bir kalemin kabul edilmesine izin veren yetkidir.

Bir üretici yerine bir distribütör tarafından uygulanan marka.

Bir şirket tarafından tasarlanıp üretilen ancak satan mağazanın adını taşıyan; mağaza veya bayi markası olarak da bilinen, jenerik ürün olarak da adlandırılabilen ürünler.

İşletmenin tek bir kişiye ait olduğu (şahıs işletmesi) veya hisseleri halka açık olarak işlem görmeyen, yasal olarak ayrı bir varlık olarak kurulduğu bir işletme sahiplik biçimi.

Bkz. atanabilir neden (assignable cause).

Dönem başı stok birimleri ile satın alınan birimlerin takibini, her kalemin satın alma maliyetini kod veya seri numarasıyla izleyerek yapan bir yöntem.